Phòng bệnh nghề nghiệp thường gặp cho người lao động

Bệnh nghề nghiệp là gì?

Bệnh nghề nghiệp (BNN) là những căn bệnh phát sinh từ điều kiện làm việc không an toàn, ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của người lao động. Tại một buổi tọa đàm về phòng ngừa BNN cho người lao động, bác sĩ Nguyễn Nhân Nghĩa, Phó Trưởng Phòng Kế hoạch – Nghiệp vụ tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) TP Cần Thơ, đã chia sẻ nhiều thông tin quan trọng về các loại BNN phổ biến mà người lao động có thể gặp phải.

Bệnh bụi phổi bông nghề nghiệp

Nguyên nhân gây ra bệnh này chủ yếu là do bụi bông, đay, lanh và gai trong không khí nơi làm việc. Để mắc bệnh, người lao động cần tiếp xúc với các yếu tố trên ít nhất 2 giờ trong trường hợp cấp tính, hoặc 5 năm trong trường hợp mạn tính.

Triệu chứng của bệnh bụi phổi bông bao gồm ho kéo dài, thở khò khè, khó thở, sưng chân, tăng tiết đàm, mệt mỏi và đau đầu vào buổi sáng. Để chẩn đoán bệnh, bác sĩ thường sẽ đo chức năng hô hấp. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển nặng hơn, dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như phế quản cấp hoặc mạn tính, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) và tâm phế mạn.

Để phòng ngừa bệnh, cần kiểm soát nồng độ bụi trong nơi làm việc và yêu cầu người lao động đeo khẩu trang đúng cách. Nếu có triệu chứng bệnh, người lao động nên đổi sang công việc khác để tránh tình trạng sức khỏe xấu đi. Doanh nghiệp cũng nên tuyển dụng những nhân viên khỏe mạnh, không mắc bệnh phổi mãn tính và tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho nhân viên để phát hiện sớm bệnh.

Bệnh viêm phế quản mạn tính nghề nghiệp

Bệnh viêm phế quản mạn tính là một bệnh nghề nghiệp thường gặp do bụi vô cơ, hữu cơ, nấm mốc hoặc các khí độc hại trong môi trường làm việc. Các triệu chứng của bệnh bao gồm ho và khạc đờm tái phát theo từng đợt, kéo dài ít nhất 2 tháng trong năm và liên tục trong hơn 2 năm.

Bệnh có thể dẫn đến các biến chứng như bội nhiễm phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) và tâm phế mạn. Để phòng ngừa bệnh này, các biện pháp tương tự như bệnh bụi phổi bông là rất cần thiết. Người lao động cần được trang bị khẩu trang và kiểm soát nồng độ bụi trong không khí. Đồng thời, doanh nghiệp cũng nên tổ chức khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các trường hợp mắc bệnh.

Bệnh nhiễm độc hóa chất bảo vệ thực vật nghề nghiệp

Bệnh nhiễm độc hóa chất bảo vệ thực vật thường xảy ra ở những người làm việc trong các lĩnh vực như sản xuất, sang chai, đóng gói, bảo quản và vận chuyển hóa chất. Những hóa chất thuộc nhóm phốt pho hữu cơ và cacbamat là các tác nhân chính gây ra tình trạng này.

Để bảo vệ sức khỏe, người lao động cần sử dụng đầy đủ trang bị bảo hộ lao động như kính, khẩu trang, găng tay, giày và nón. Việc này có thể giúp giảm thiểu nguy cơ tiếp xúc với các hóa chất độc hại trong quá trình làm việc.

Bệnh điếc nghề nghiệp

Bệnh điếc nghề nghiệp là tình trạng suy giảm khả năng nghe không hồi phục do người lao động tiếp xúc với tiếng ồn có cường độ cao. Những ngành nghề có nguy cơ cao bao gồm sân bay, luyện cán thép, khai khoáng, dệt may, xây dựng và cơ khí. Triệu chứng của bệnh điếc nghề nghiệp có thể bắt đầu từ ù tai, nghe kém và cuối cùng có thể dẫn đến điếc hoàn toàn.

Để phòng tránh bệnh, cần có biện pháp giảm tiếng ồn trong môi trường làm việc như sắp xếp máy móc hợp lý, sử dụng các vật liệu cách âm và bố trí công nhân làm việc ở những khu vực yên tĩnh hơn. Định kỳ kiểm tra sức nghe của công nhân cũng rất quan trọng để phát hiện sớm các vấn đề liên quan đến thính giác và có phương án điều trị kịp thời.

Bệnh da nghề nghiệp

Bệnh da nghề nghiệp thường xảy ra do tiếp xúc với môi trường ẩm ướt và lạnh trong thời gian dài, có thể kèm theo các tác nhân như hóa chất, vi khuẩn và nấm. Những ngành nghề có nguy cơ cao bao gồm nuôi trồng, chế biến thủy sản, thực phẩm và nạo vét cống rãnh. Khi tuyển dụng, cần chú ý đến tiền sử dị ứng của người lao động để tránh tuyển những người dễ mắc bệnh.

Để phòng ngừa bệnh da nghề nghiệp, người lao động nên được khám sức khỏe định kỳ và tăng cường các biện pháp vệ sinh lao động như sử dụng quần áo bảo hộ, tắm rửa sau khi làm việc và sử dụng các sản phẩm bảo vệ da trong quá trình lao động.

Biện pháp phòng ngừa BNN

Theo CDC Cần Thơ, để giảm thiểu nguy cơ mắc BNN, các biện pháp kỹ thuật như thông gió, hút bụi và sử dụng máy móc ít tiếng ồn là rất cần thiết. Ngoài ra, cần xác định các yếu tố độc hại trong môi trường làm việc và thực hiện khám tuyển để loại bỏ những người dễ bị ảnh hưởng. Khám sức khỏe định kỳ cũng giúp phát hiện sớm các trường hợp mắc bệnh, từ đó có những biện pháp can thiệp kịp thời.

Bác sĩ Nguyễn Nhân Nghĩa nhấn mạnh rằng nhiều BNN không có biểu hiện ngay lập tức mà tích tụ dần theo thời gian. Người lao động trẻ thường ít chú ý đến các dấu hiệu của BNN, vì vậy việc kiểm tra sức khỏe định kỳ là vô cùng quan trọng để phát hiện sớm và có biện pháp xử lý thích hợp.