Vận động thể chất ảnh hưởng ra sao đến tâm trạng?

Vận động thể chất cải thiện tâm trạng như thế nào?

Các chuyên gia sức khỏe tại Mỹ khẳng định rằng việc vận động thể chất có thể mang lại lợi ích lớn cho tâm trạng của con người, nếu được thực hiện đúng cách. Theo nghiên cứu, chỉ cần một buổi tập thể dục cũng có thể tạo ra những thay đổi tích cực trong phản ứng hóa học của não bộ, giúp tạo ra cảm giác hy vọng, bình tĩnh, và kết nối với mọi người xung quanh. Tiến sĩ Daniel Lieberman, chuyên gia sinh học tiến hóa từ Ðại học Harvard, cho biết rằng một số người có thiên hướng yêu thích vận động do yếu tố di truyền hoặc tâm lý, trong khi những người khác lại cảm thấy mệt mỏi sau khi tập luyện, điều này hoàn toàn bình thường. Những nghiên cứu gần đây đã làm sáng tỏ lý do tại sao tập thể dục có thể giúp nâng cao cảm xúc tích cực.

Tác động hóa chất trong não khi tập thể dục

Các nhà khoa học đã từng cho rằng cảm giác hưng phấn mà nhiều người cảm nhận khi tập thể dục chủ yếu là do sự gia tăng nồng độ endorphin, một chất dẫn truyền thần kinh có tác dụng cải thiện tâm trạng và giảm đau. Tuy nhiên, trong những thập kỷ gần đây, các nhà nghiên cứu đã khám phá ra rằng có một tổ hợp phức tạp hơn của các hóa chất khác cũng đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra cảm giác dễ chịu khi vận động. Chuyên gia Julia Basso từ Ðại học Bách khoa Virginia cho biết rằng mỗi chất hóa học thần kinh đều có vai trò riêng biệt, hoạt động đồng thời và bổ sung cho nhau. Endocannabinoid, một trong những hóa chất mạnh nhất, có cấu trúc tương tự như Tetrahydrocannabinol (THC), kết nối với các thụ thể trong não để mang lại cảm giác phấn chấn.

Những hóa chất khác trong não khi vận động

Khi tập thể dục, não bộ cũng giải phóng dopamine, một chất dẫn truyền thần kinh mang lại cảm giác được thưởng và thúc đẩy con người theo đuổi những phần thưởng này. Chính điều này lý giải cho việc nhiều người trở nên nghiện cảm giác hưng phấn sau khi tập luyện. Bên cạnh đó, vận động thể chất còn kích thích não giải phóng serotonin, giúp tăng cường sự tập trung và bình tĩnh. Gần đây, các nhà khoa học còn phát hiện ra oxytocin, một hormone có tác dụng tạo cảm giác kết nối với người khác và xã hội, cũng được sản sinh trong quá trình vận động.

Cách tập thể dục để cải thiện tâm trạng hiệu quả

Để đạt được hiệu quả tốt nhất trong việc cải thiện tâm trạng thông qua tập thể dục, bạn nên:

• Tăng nhịp tim ít nhất 30 phút: Các chuyên gia khuyên rằng cần ít nhất 20 phút tập thể dục nhịp điệu vừa phải để hệ thống giải phóng endocannabinoid bắt đầu hoạt động, từ đó nâng cao tâm trạng. Nếu duy trì tập luyện lâu hơn, người tập có thể giao tiếp mà không bị mệt mỏi, nồng độ endocannabinoid sẽ càng tăng cao.
• Dành thời gian cho bộ não làm quen: Tương tự như việc cơ bắp cần thời gian để phát triển, bộ não cũng cần khoảng thời gian để làm quen với cường độ tập luyện. Nghiên cứu cho thấy sau khi ngừng tập luyện, bạn cần khoảng 3 tuần tập thể dục đều đặn để cảm nhận được lợi ích. Tuy nhiên, thời gian này có thể khác nhau tùy thuộc vào mức độ thể lực và phản ứng hóa học của từng người.
• Kết nối với người khác: Tập thể dục cùng bạn bè hoặc trong nhóm sẽ giúp bạn nhận được nhiều oxytocin hơn, nhờ vào hoạt động thể chất kết hợp với sự tương tác xã hội. Điều này có thể giải thích cho cảm giác kết nối mạnh mẽ mà nhiều người trải qua khi tập luyện cùng nhau.