Mô hình tư vấn xét nghiệm HIV tại quán cà phê Mộc ở Cần Thơ mang đến dịch vụ thân thiện, riêng tư, giúp cộng đồng tiếp cận thông tin và hỗ trợ sức khỏe hiệu quả.
Mô hình tư vấn xét nghiệm HIV tại quán cà phê – Tiếp cận cộng đồng hiệu quả
Để đưa dịch vụ liên quan đến HIV gần gũi hơn với cộng đồng, từ năm 2017, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) TP Cần Thơ đã phối hợp với các tổ chức quốc tế, đặc biệt là Nhóm S đỏ, để triển khai mô hình tư vấn và xét nghiệm HIV tại quán cà phê. Mô hình này đã tạo ra những kết quả tích cực và trở thành nơi tham quan, trao đổi kinh nghiệm cho nhiều tổ chức, đơn vị trong và ngoài nước, bao gồm cả các chuyên gia từ Indonesia, Lào và nhiều quốc gia khác.
Dịch vụ đa dạng tại quán cà phê Mộc
Khi đến quán cà phê Mộc tại số 148 đường Huỳnh Cương, quận Ninh Kiều, TP Cần Thơ, khách hàng không chỉ thưởng thức cà phê mà còn có cơ hội tham gia các dịch vụ tư vấn xét nghiệm HIV, tư vấn về quan hệ tình dục an toàn, PrEP và phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục. Tại đây, khách hàng có thể thực hiện xét nghiệm HIV, giang mai, viêm gan B, C miễn phí thông qua phương pháp lấy máu đầu ngón tay, cùng với việc nhận bao cao su và chất bôi trơn miễn phí. Quán cà phê đã dành riêng một tầng để Nhóm S đỏ thực hiện các hoạt động này.
Trải nghiệm của khách hàng tại quán cà phê
Sinh viên N.M.V chia sẻ rằng mình cảm thấy có nguy cơ nhưng lại rất ngại khi đến bệnh viện. Khi được bạn mời tham gia, em đã tìm hiểu và đăng ký tham gia. Đến quán, N.M.V cảm thấy dịch vụ rất thân thiện, riêng tư và bảo mật. Buổi tư vấn diễn ra vào buổi tối rất thuận tiện, trong khi các tư vấn viên rất nhiệt tình và có kiến thức chuyên môn tốt.
Đem dịch vụ gần gũi với cộng đồng
TS.BS Nguyễn Thị Thúy Vân, cán bộ kỹ thuật của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, cho biết rằng tâm lý của nhiều bạn trẻ, đặc biệt là nhóm MSM (nam quan hệ tình dục đồng giới), thường e ngại khi đến các cơ sở y tế để xét nghiệm HIV. Chính vì lý do đó, mô hình tư vấn xét nghiệm HIV tại quán cà phê đã ra đời, giúp đưa dịch vụ đến gần hơn với cộng đồng. Cộng đồng được tiếp cận dịch vụ từ chính những người trong nhóm, từ đó tạo ra sự thấu hiểu và hỗ trợ lẫn nhau nhiều hơn.
Quy trình đăng ký và tư vấn xét nghiệm
Trước khi tổ chức buổi tư vấn xét nghiệm tại quán cà phê, Nhóm S đỏ sẽ thông báo trên các nền tảng mạng xã hội như Zalo, Facebook và các nhóm hội. Những ai có nhu cầu sẽ nhắn tin để đăng ký. Trong trường hợp khách hàng không thể đến vào thời gian tổ chức, nhóm vẫn sẵn sàng cung cấp tư vấn và xét nghiệm HIV riêng.
Quy trình xử lý kết quả xét nghiệm
Anh Đặng Quốc Phong, Trưởng Nhóm S đỏ, cho biết rằng kết quả xét nghiệm có thể có sau 20 phút. Nếu khách hàng có phản ứng dương tính, tư vấn viên sẽ hỗ trợ và trấn an họ. Sau đó, khách sẽ được hướng dẫn đến CDC Cần Thơ để làm xét nghiệm khẳng định. Trong trường hợp kết quả dương tính với HIV, họ sẽ được chuyển ngay đến điều trị ARV. Đối với giang mai và viêm gan B, C, tư vấn viên sẽ hướng dẫn khách đến các bệnh viện để xét nghiệm và điều trị kịp thời. Hiện nay, tất cả các xét nghiệm và điều trị HIV đều miễn phí.
Nhóm S đỏ và hoạt động của họ
Hiện tại, Nhóm S đỏ có 11 thành viên nòng cốt đã qua đào tạo từ CDC Cần Thơ về tư vấn và xét nghiệm HIV và được cấp chứng chỉ. Quy trình tư vấn và xét nghiệm được bảo mật qua mã số, tuân thủ theo quy định của Luật Phòng, chống HIV/AIDS. Ngoài ra, nhóm còn có 6 cộng tác viên và mạng lưới cộng tác viên tại các trường đại học và cao đẳng. Trung bình mỗi tháng, nhóm tổ chức khoảng 8 buổi tư vấn xét nghiệm tại quán cà phê Mộc.
Kết quả hoạt động và tỷ lệ phản ứng HIV
Trong năm 2023, Nhóm S đỏ đã thực hiện trên 350 xét nghiệm HIV và giang mai, 400 xét nghiệm HIV, khoảng 400 xét nghiệm viêm gan B, cùng với khoảng 300 xét nghiệm viêm gan C. Tỷ lệ có phản ứng dương tính với HIV chiếm gần 5% và giang mai cũng gần 5%. Thống kê cho thấy khoảng 87% trường hợp tìm đến Nhóm S đỏ là MSM và 77% trong số họ chưa từng được xét nghiệm HIV trước đó.
Niềm tin từ cộng đồng và sự phát triển của mô hình
Mô hình này đã hoạt động suốt 6 năm qua, từ những ngày đầu kết hợp truyền thông, tư vấn xét nghiệm cho đến việc thuyết phục khách hàng tham gia, hiện đã nhận được sự tin tưởng và tham gia chủ động từ đông đảo cộng đồng MSM. Anh Đặng Quốc Phong cho biết rằng ban đầu, cộng đồng không tin tưởng vào mô hình này vì thường nghĩ rằng việc tư vấn và xét nghiệm HIV phải do nhân viên y tế thực hiện. Tuy nhiên, nhờ sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế như WHO, Quỹ Toàn cầu và CDC Cần Thơ, nhóm đã dần tạo dựng được uy tín trong cộng đồng. Điều khiến các thành viên cảm thấy hạnh phúc là họ có thể giúp cộng đồng hiểu rõ hơn về HIV, phát hiện và điều trị sớm để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và người khác.
Nguồn thông tin được tham khảo từ: Báo Cần Thơ
Nội dung được biên tập bởi: yduoccantho.vn
Y dược Cần Thơ Y dược Cần Thơ

