Nữ bác sĩ “chỉnh” lại ánh nhìn lệch cho trẻ em ĐBSCL

BS.CKII Đường Thị Anh Thơ và hành trình chữa bệnh lé cho trẻ em ĐBSCL

Trong suốt một thập kỷ qua, bác sĩ Đường Thị Anh Thơ, hiện là Trưởng Khoa Mắt trẻ em tại Bệnh viện Mắt – Răng Hàm Mặt TP Cần Thơ, đã đóng một vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh thị lực cho hàng ngàn trẻ em mắc bệnh lé tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Bác sĩ Anh Thơ đang thăm khám cho một bệnh nhi.

Bác sĩ chuyên điều trị bệnh lé cho trẻ em

Trong lĩnh vực nhãn khoa, việc điều trị bệnh lé không chỉ yêu cầu kiến thức chuyên môn vững vàng mà còn cần một sự tỉ mỉ và kiên nhẫn đặc biệt. Bác sĩ Anh Thơ chia sẻ rằng sự gắn bó của chị với chuyên khoa này không phải là một sự tình cờ mà là kết quả của một quá trình dài dấn thân vì những trẻ em không may mắn bị khiếm khuyết về thị lực.

Năm 2019, Bệnh viện Mắt – Răng Hàm Mặt TP Cần Thơ thành lập Khoa Mắt trẻ em, dựa trên nền tảng đào tạo chuyên sâu từ tổ chức quốc tế Orbis. Năm 2020, sau khi hoàn thành chương trình chuyên khoa II, bác sĩ Anh Thơ đã quay trở lại và chính thức tham gia vào công việc. Đối với chị, điều trị bệnh lé không chỉ đơn thuần là chữa trị một căn bệnh, mà còn là cơ hội để viết lại tương lai cho các bệnh nhi.

Những thách thức trong việc khám chữa bệnh cho trẻ em

Tại khu vực ĐBSCL, bác sĩ Anh Thơ được coi là người duy nhất chuyên sâu trong lĩnh vực điều trị bệnh lé. Công việc này không hề dễ dàng, vì bệnh lé không có một công thức điều trị chung và thường gặp nhiều ca phức tạp như lé kèm theo sự điều tiết quá mức, tái phát sau khi phẫu thuật, hoặc đi kèm với các hội chứng thần kinh. Việc khám mắt cho trẻ em vốn đã khó, nhưng với những trẻ mắc bệnh lé, độ khó lại tăng lên gấp bội.

Đặc thù của chuyên ngành này là bệnh nhân cần phải hợp tác tuyệt đối. Trẻ em cần phải nhìn theo các hướng khác nhau để bác sĩ có thể đánh giá được độ lệch cũng như hoạt động của các cơ vận nhãn. Tuy nhiên, trẻ nhỏ thường không thể giữ mắt yên, điều này tạo nên nhiều thách thức cho việc khám và điều trị.

Kinh nghiệm từ những ca bệnh đầu tiên

Bác sĩ Anh Thơ nhớ về một trong những ca bệnh đầu tiên mà chị đã gặp. Bệnh nhi lúc đó mới chỉ 2 tuổi và khóc ngất mỗi khi thấy bác sĩ. “Chúng tôi đã phải cởi bỏ áo blouse, tháo khẩu trang và ra ngoài chơi với bé. Chỉ khi trở thành bạn cùng chơi, chúng tôi mới có thể tiến hành khám mắt.” Cuối cùng, ca phẫu thuật diễn ra thành công và hiện tại, bệnh nhi năm xưa đã trở thành một thiếu nữ 12 tuổi xinh đẹp, thường xuyên gửi những tin nhắn yêu thương đến bác sĩ.

Bác sĩ Anh Thơ luôn trăn trở khi thấy nhiều phụ huynh nghĩ rằng “bệnh lé sẽ tự khỏi khi lớn” hoặc “đợi đến khi lớn hãy phẫu thuật”. Thực tế, bệnh lé có thể là dấu hiệu của những bệnh lý nghiêm trọng như đục thủy tinh thể bẩm sinh, u não, hay đặc biệt là ung thư nguyên bào võng mạc. Nếu bỏ lỡ “thời điểm vàng”, không chỉ trẻ mất đi cơ hội có một đôi mắt đẹp, mà còn có nguy cơ mất thị lực vĩnh viễn và đe dọa tính mạng.

Ghi lại những số phận trẻ thơ bằng tình yêu thương

Trong hơn 10 năm hoạt động, bác sĩ Anh Thơ đã gặp rất nhiều trẻ em rụt rè, tự ti, thường phải giấu mình dưới mái tóc dài che kín mắt. Chị vẫn nhớ đến những thiếu nữ ở Cà Mau đã phải bỏ học sớm vì mặc cảm với tình trạng của mình. Trong ngày thực hiện ca phẫu thuật, bác sĩ đã nhắn gửi: “Mổ xong, con phải trở lại trường học, học lấy một nghề để tương lai tươi sáng hơn.” Niềm hạnh phúc lớn nhất của chị là khi nghe tin các bệnh nhân đã trở lại học nghề và có gia đình êm ấm.

Câu chuyện đáng nhớ về một cậu bé lớp 2 cũng được bác sĩ Anh Thơ kể lại. Cậu bé đã kiên trì xin mẹ cho đi phẫu thuật và luôn giữ vững tinh thần trong suốt quá trình điều trị, với mong muốn sở hữu một đôi mắt bình thường như bao đứa trẻ khác.

Phòng khám như một ngôi nhà trẻ

Phòng khám của bác sĩ Anh Thơ được ví như một ngôi nhà trẻ nhỏ, nơi chị có kỹ năng tuyệt vời trong việc nắm bắt tâm lý trẻ để thu hút sự chú ý của các em. Mỗi khi có dịp đi đến các địa phương khác, chị thường tìm mua những đồ chơi có thể hỗ trợ trong quá trình khám mắt cho trẻ. Đồng thời, bác sĩ không quên nhắc đến sự hỗ trợ quý báu từ lãnh đạo bệnh viện và những đồng nghiệp của mình.

Điều dưỡng CKII Trần Thị Chính, Trưởng Phòng Tổ chức cán bộ – Hành chính, chia sẻ: “Khi mới thành lập, nhiều người cảm thấy ngần ngại với lĩnh vực nhi khoa vì sự vất vả. Nhưng bác sĩ Anh Thơ đã rất tâm huyết, đảm nhận vai trò khởi xướng và là nhân tố chủ lực cho đến ngày hôm nay.” ThS.BS Ngô Thị Thúy Nga, Quản lý chương trình của Orbis tại Việt Nam, cũng cho biết: “Hiện tại, cả nước chỉ có khoảng 6 trung tâm mắt trẻ em thân thiện như ở Cần Thơ. Đây là một lĩnh vực không hấp dẫn về mặt kinh tế, lại yêu cầu nhiều công sức. Những người gắn bó với lĩnh vực này phải cực kỳ giỏi và có tâm huyết.”

Những phần thưởng quý giá của bác sĩ Anh Thơ

Năm 2024, bác sĩ Anh Thơ vinh dự nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ vì những đóng góp của mình. Đối với bác sĩ, phần thưởng quý giá nhất chính là những đôi mắt trẻ thơ không còn nhìn lệch, không còn đau khổ. Chị cũng hy vọng rằng sẽ có thêm nhiều bác sĩ trẻ tại miền Tây theo đuổi chuyên khoa này để tiếp tục công việc đầy ý nghĩa này.