Kiện toàn hệ thống y tế cơ sở TP Cần ThơBÀI 2: Nhận diện khó khăn, thách thức

Khó khăn trong hệ thống y tế cơ sở

Hiện nay, hệ thống y tế cơ sở tại thành phố đang phải đối mặt với nhiều vấn đề nghiêm trọng. Những khó khăn này đã trở nên rõ ràng hơn trong giai đoạn dịch COVID-19 bùng phát, khi mà cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực còn nhiều hạn chế, điều này khiến việc thu hút bệnh nhân trở nên khó khăn. Hơn nữa, cơ chế hoạt động của các cơ sở y tế cũng gặp nhiều bất cập, thu nhập của nhân viên y tế chưa tương xứng với khối lượng công việc họ đảm nhận.

Khó khăn gia tăng tại các bệnh viện

Dịch bệnh COVID-19 đã được kiểm soát, nhưng số lượng bệnh nhân tại các bệnh viện ở một số quận, huyện vẫn tiếp tục giảm sút. Bệnh viện Đa khoa quận Thốt Nốt, trước đây từng thu hút đông đảo bệnh nhân từ địa phương và các tỉnh lân cận như An Giang, Đồng Tháp, hiện nay lại phải đối mặt với tình trạng bệnh nhân thưa vắng. Bác sĩ Trần Phước Sang, Trưởng Khoa ngoại chấn thương chỉnh hình của bệnh viện này, cho biết: “Sau một tháng mở cửa lại, chúng tôi chỉ thực hiện được 3 ca nội soi ruột thừa, trong khi trước đó có những ngày chúng tôi đã thực hiện từ 3 đến 5 ca”. Bên cạnh đó, bệnh viện còn gặp khó khăn về kinh phí hoạt động và việc sửa chữa trang thiết bị.

Kinh phí hoạt động thiếu hụt

Đại diện Bệnh viện Đa khoa quận Thốt Nốt cho biết, kinh phí cấp cho bệnh viện Dã chiến quận chỉ được cấp vào các tháng 8 và 9 năm 2021. Từ tháng 10-2021 đến nay, thành phố chưa tiếp tục cấp thêm kinh phí. Bệnh viện hiện vẫn còn nợ quận hơn 800 triệu đồng và chưa trả được tiền ăn cho nhân viên cũng như bệnh nhân trong thời gian thực hiện bệnh viện Dã chiến. Bệnh viện cũng thiếu trang thiết bị y tế, vật tư và nhiều máy móc hư hỏng cần được sửa chữa sau khi đã hoạt động hết công suất trong thời gian chống dịch.

Thách thức sau đại dịch

Không chỉ Bệnh viện Đa khoa quận Thốt Nốt gặp khó khăn, mà Bệnh viện Đa khoa huyện Vĩnh Thạnh cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức sau đại dịch COVID-19. Lượng bệnh nhân đến khám chữa bệnh tại bệnh viện này đã giảm hơn 50% cả nội trú lẫn ngoại trú. Bác sĩ Lê Tấn Hẳng, Phó Giám đốc bệnh viện, chia sẻ: “Thực trạng này gây lo lắng cho chúng tôi vì nếu không có nguồn thu, thu nhập của nhân viên y tế cũng sẽ giảm theo. Chúng tôi đang gặp bế tắc, lực lượng không đủ để đáp ứng nhu cầu.”

Khó khăn trong thu hút nhân lực

Bác sĩ Hẳng cho biết, bệnh viện hiện có 27 bác sĩ, nhưng chỉ duy nhất Giám đốc không tham gia khám chữa bệnh. Kể từ cuối năm 2020, bệnh viện đã không còn bác sĩ gây mê hồi sức, dẫn đến việc phòng mổ phải đóng cửa. Sự việc thu hút bác sĩ gây mê và các bác sĩ chuyên khoa khác về Vĩnh Thạnh cũng gặp khó khăn, trong khi cơ sở vật chất của bệnh viện đã xuống cấp, cần được sửa chữa nhưng không có kinh phí. Nhiều thiết bị y tế đã quá cũ, không đáp ứng được yêu cầu hiện tại, làm ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị và sự hài lòng của bệnh nhân.

Thực trạng tại các trạm y tế

Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Thúy, Phó Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Phong Điền, cho biết trung tâm gặp khó khăn về cơ sở vật chất và thiết bị y tế. Sau 11 năm sử dụng, nhiều hạng mục tại trung tâm đã xuống cấp nghiêm trọng, như nền nhà lún sụp, mái nhà dột, tường thấm và nứt. Một số thiết bị y tế đã hư hỏng, trong khi những thiết bị mới đầu tư vẫn chưa được đưa vào sử dụng. Nhân viên y tế cảm thấy áp lực công việc gia tăng, nhưng thu nhập lại không tương xứng, khiến nhiều người nghỉ việc.

Vấn đề thiếu nhân lực

Trung tâm Y tế quận Bình Thủy cũng đang phải đối mặt với tình trạng tương tự. Trong hai năm qua, có 6 nhân viên, trong đó có cả bác sĩ chuyên khoa II, đã nghỉ việc. Hiện tại, trung tâm chỉ có khả năng điều trị các bệnh nội khoa thông thường, còn lại các chuyên khoa khác chưa thể thực hiện do thiếu nhân lực và trang thiết bị. Số lượng bệnh nhân đến khám tại trung tâm cũng giảm sút, chỉ có khoảng 70-80 lượt/ngày.

Nhân viên y tế vẫn tiếp tục làm việc

Kể từ tháng 3-2022, khi dịch bệnh COVID-19 đã giảm, nhưng nhân viên nhiều trạm y tế vẫn phải làm việc không ngừng nghỉ. Tại Trạm Y tế phường Trà An, với chỉ 7 nhân viên, họ phải vừa khám chữa bệnh cho người dân, vừa quản lý F0 điều trị tại nhà, tiêm vaccine COVID-19 và thực hiện nhiều nhiệm vụ khác. Trưởng Trạm Y tế phường Trà An, bác sĩ Nguyễn Ngọc Thọ, cho biết: “Chúng tôi đã làm việc trong những điều kiện rất khó khăn, nhưng vẫn động viên nhau để phục vụ tốt nhất cho bệnh nhân.”

Thách thức trong việc cung cấp dịch vụ y tế

Hệ thống y tế cơ sở tại thành phố chưa được đồng bộ, với sự khác biệt lớn giữa các quận, huyện. Một số nơi có trung tâm y tế và bệnh viện đa khoa, trong khi đó, những nơi khác chỉ có trung tâm y tế với một hoặc hai chức năng, không có giường bệnh. Bác sĩ Nguyễn Minh Thắng, Giám đốc Trung tâm Y tế quận Ninh Kiều, đã bày tỏ lo ngại về việc không có giường bệnh tại trung tâm, khiến việc khám chữa bệnh trở nên bất tiện cho người dân. Người dân có bảo hiểm y tế phải chờ đợi lâu để được khám tại các bệnh viện đa khoa và chuyên khoa, đồng thời không được theo dõi sức khỏe liên tục.

Thiếu nguồn lực và công nghệ thông tin

Nhân sự y tế tại quận Ninh Kiều không đủ để đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh của người dân. Hệ thống y tế ở đây cũng gặp phải tình trạng xuống cấp, với nhiều cơ sở vật chất chật chội. Bác sĩ Trần Đình Nam, Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Vĩnh Thạnh, chia sẻ rằng công tác hành chính chiếm nhiều thời gian của nhân viên y tế, trong khi thu nhập và chế độ đãi ngộ chưa đủ để khuyến khích họ làm việc lâu dài. Hơn nữa, nền tảng công nghệ thông tin trong ngành y tế của thành phố còn hạn chế, đặc biệt là tại tuyến y tế cơ sở.

Hướng đi cho tương lai

Bác sĩ Phạm Phú Trường Giang, Phó Giám đốc phụ trách Sở Y tế thành phố, nhận định rằng hệ thống y tế cơ sở vẫn còn nhiều khó khăn, đặc biệt là trong việc thu hút nguồn nhân lực. Mặc dù thành phố có nhiều trường đào tạo ngành y dược, nhưng vẫn chưa có chính sách khuyến khích nhân lực từ các địa phương khác về làm việc. Lãnh đạo ngành Y tế thành phố đã nhận ra rõ những vấn đề còn tồn tại và đang xem xét đưa ra nhiều giải pháp để củng cố hệ thống, bổ sung lực lượng và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho người dân trong thời gian tới.